خانه » دانستنی‌ها » لنزهای کانن
لنزهای کانن


لنزها – ساختار لنز

براي گرفتن يك عكس ، در واقع هيچ نيازي به يك لنز نيست . سوراخي كوچك كار يك لنز را نيز ميتواند انجام دهد . هزاران سال پيش ، بشر مي دانست كه با ايجاد سوراخي كوچك در روي ديوار يك اطاق تاريك ، تصویری بيرون از اطاق بر روي ديوار روبرو ولي به صورت برعكس پديد خواهد آمد . حالا همين اطاق تاريك را به مقياس بسيار كوچكتر و به صورت جعبه اي تاريك در آوريد – این  اصول اوليه يك دوربين ابتدائي با سيستم “Pinhole” است . پس با در دست داشتن يك جعبه تاريك و ايجاد سوارخي كوچك در يكي از ديوارهاي آن ، و قرار دادن حسگر (فيلم و يا هر وسيله ثبت كننده نور) در ديوار مقابل ديوار داراي سوراخ ، شما ميتوانيد تصوير بيرون را ثبت كنيد . عكاسي “Pinhole”  به معني واقعي هنوز هم توسط بعضي از عكاسان استفاده ميشود .

از آنجائي كه سوراخ ايجاد شده در اين سيستم بسيار ريز ميباشد ، لذا زمان نوردهي بر مبناي ثانيه و يا حتي دقيقه محاسبه ميگردد . براي كاهش زمان نور دهي لازم است تا سوراخی بزرگتر ايجاد نماییم .  ولي اين امر به سرعت تصوير ما را از حالت وضوح كامل خارج مي نمايد ، پس با قرار دادن يك عدسي مناسب در جلوي سوراخ بزرگتر مي توانيم دوباره به وضوح كامل دست پيدا كنيم ، با اين تفاوت كه اكنون به علت بزرگتر بودن سوراخ ، زمان نوردهي را كاهش داده ايم .

قديمي ترين عدسي  شتاخته شده مربوط به 3000 سال پيش مي باشد كه در كاووشهاي باستانشناسي شهر تاريخي "نينوا" كشف گرديده است . عدسي فوق يك قطعه كريستال طبيعي پرداخت شده به قطر 4 سانتي متر ميباشد . هنوز هم بعضي از عدسي ها از كريستال طبيعي پرداخت شده  ساخته می شوند ولي بيشتر اوقات از شيشه پرداخت شده استفاده ميگردد .

لنزهاي اوليه چيزي نبود مگر يك قطعه كريستال و يا شيشه پرداخت شده . اكنون لنزهاي جديد كانن براي سري  دوربينهاي  EOS  از چندين عدسي كه در ساختار لنز از آنها به اسم "المنت" نام برده ميشود ،ساخته شده اند . لنز حرفه اي   EF 70-200mm f/2.8 L IS USM به عنوان مثال از 23 "المنت" مختلف بهره برده است، در ديگر لنزها ، به عنوان مثال لنز EF 28mm f/2.8 فقط  5 "المنت" بكار رفته است .

بعضي از "المنت" ها در ساختار بعضي از لنزها به هم چسبيده ، ولي بعضي ها هم از همديگر جدا ميباشند . هنگامیکه در توضيحات لنزي نوشته ميشود : داراي 6 "المنت" در 5 گروه ، يعني مطمئنا" دو تا از "المنت" ها به هم چسبيده و يك گروه جدا را ايجاد كرده اند .

تمام لنزهاي دوربينهاي سري EOS  كانن قابل تعويض ميباشد . يعني شما مي توانيد براحتي لنز را از بدنه جدا نموده و با لنزي ديگر از سري لنزهاي EF كانن تعويض نماييد . تاكنون كانن 120 لنز از سري EF را به جهان عرضه داشته كه از اين تعداد بيش از 60 مدل از آنها هنوز توليد و فروخته ميشوند .

در سالهاي قبل تعداد "المنت" بكار رفته شده در لنزها ، نشانگر كيفيت بالاي آن لنز بود ، با اینكه در آن سالها اين امر صحيح مي نمود ولي اكنون معيار خوبي براي تشخيص كيفيت يك لنز به حساب نمي آيد . با بكار گيري كامپيوتر در طراحي تمام اجزای  لنزها ، نتيجه اي بسيار عالي را با بكار بردن كمترين تعداد " المنت" موجب گرديده است .

  لنزها – فاصله كانوني لنز

اصلي ترين مشخصه يك لنز به طور قطع فاصله كانوني آن ميباشد. به زبان ساده و از ديد فيزيكي لنز ، فاصله بين كانون لنز تا فيلم و يا حسگر دوربين ، زماني كه تنظيم فاصله لنز بر روي بينهايت قرار گرفته باشد را فاصله كانوني گويند . ولي از ديد كلي  عكاسي اين عدد ، عددي است كه بعنوان معيار قدرت بزرگنمائي  لنز و زاويه عكسبرداري بكار برده ميشود.

لنرهايي با فاصله كانوني كوتاه تر (عدد كوچكتر) مانند 20 ميليمتر ، داراي بزرگنمائي بسيار كمي هستند (در حقيقت ، اين عمل كوچك نمائي مي باشد ، چرا كه عملا" موضوع عكسبرداري كوچكتر از واقعيت ارائه ميگردد ولي در اصطلاح عكاسي به هر دو مورد يعني هم كوچك نمائي و هم بزرگنمائي ، كلمه بزرگنمائي اطلاق ميگردد) . زاويه ديد تحت پوشش اين نوع لنزها بسيار وسيع و در اصطلاح انگليسي بسيار “Wide”  ميباشد ، از اين رو به اين نوع لنزها "وايد انگل" گفته ميشود.


لنرهايي با فاصله كانوني بلندتر (عدد بزرگتر) مانند 400 ميليمتر ، داراي بزرگنمائي بيشتري ميباشند و اجسام بيرون با اين لنزها بسيار نزديكتر از واقعيت ظاهر ميشوند .به اين نوع لنزها "تله فتو " گفته ميشود . (تصوير ارائه شده مانند تصويري ميباشد كه با كمك دوربين چشمي و يا تلسكوپ بدست آمده باشد.

لنزهايي با يك عدد خاص فاصله كانوني  ، لنزهاي "فيكس" و يا "پرايم" گفته ميشود . امروزه بسياري از عكاسان ترجيح ميدهند تا از لنزهاي با فاصله كانوني متغير استفاده كنند . به اين نوع لنزها ، لنزهاي "زوم" گفته ميشود.


 لنزها – همه چيز راجع به "ديافراگم"

اكثر لنزهاي عكاسي داراي ديافراگم ميباشند . ديافراگم از یک سري تيغه هاي فلزي تشكيل شده است كه طوري در همديگر قفل شده اند تا در بسته ترين حالت روزنه اي را به اندازه معين در مركز خود ايجاد كنند . با حركت اين تيغه ها به صورت منظم و به جهت اطراف اندازه اين روزنه بزرگتر و  با حركت عكس ، كوچكتر ميگردد.

اين روزنه متغير به ما اين امكان را ميدهد تا ميزان نوري كه به فيلم و يا حسگر دوربين ميرسد را كنترل كنيم – روزنه بزرگتر به معني عبور ميزان بيشتر نور از لنز و روزنه كوچكتر ، ميزان كمتر نور مي باشد.

در عكاسي مقياسي براي اندازه روزنه هر لنز وجود دارد كه الزاما" اندازه قطر روزنه نيست . دقيقتر اينكه ، عددي را كه عكاس جهت اندازه ديافراگم بكار ميبرد ، عددي نسبي است ، يعني عددي به نسبت فاصله كانوني هر لنز ميباشد. بنابراين اگر اندازه موثر روزنه لنزي 12.5 ميليمتر باشد و فاصله كانوني آن نيز 50 ميليمتر باشد ، پس نتيجاتا" با نسبت 50 تقسيم بر 12.5 عدد 4 بدست مي آيد كه همان عدد ديافراگم مورد نظر است و از آنجايي كه اين يك عدد نسبي است پس ميتوان آن را 1:4 هم نوشت .

 لنزها – ديافراگم بزرگتر :

اعداد ديافراگم به علت رابطه عكسي كه با بزرگتر و يا كوچكتر بودن اندازه روزنه دارد ، ميتواند گيج كننده باشند ، چون بازترين اندازه ديافراگم با كوچكترين عدد معرفي ميگردد . بعنوان مثال اندازه روزنه در ديافراگم f/4 بزرگتر از اندازه روزنه در ديافراگم 8 f/ ميباشد و كوچكترين اندازه ديافرگم را با بزرگترين عدد مثل f/16 و يا f/22 معرفي ميكنند.

به طور معمول ترتيب كلي اعداد ديافراگم بدين شرح است :
f/1.2 , f/1.4 , f/1.8 , f/2.8 , f/4 , f/5.6 , f/8 , f/11 , f/16 , f/22 , f/32 هر عدد ديافراگم از مضروب عدد قبل با جزر عدد 2 بدست آمده است و با تغيير هر عدد به عدد بزرگتر (به عنوان مثال : عدد f/2.8 به f/4 ) ميزان عبور نور از لنز را به نصف ميزان نور قبل تقليل مي دهيم .

 لنزها - سرعت لنز:

در مقالات عكاسي شما بعضا" با اصطلاح  " لنز سريع " و يا "اين لنز سريعتر از آن لنز" مواجه ميگرديد . اين اصطلاح مستقيما" مريوط به ميزان بازترين حد روزنه ديافراگم ميباشد كه خود نيز به فاصله كانوني در ارتباط است .

به عنوان مثال ، لنز EF 24mm f/2.8  لنزي با سرعت معمولي است ولي لنزي با همين فاصله كانوني ولي با ديافراگم بازتر مانند EF 24mm f/1.4 لنزي سريع به حساب مي آيد . لنزهايي با فاصله كانوني بلندتر (300 ميليمتر) با ديافراگم f/2.8 لنزهايي سريع به حساب مي آيند.

استفاده از ديافراگم هاي واقعا" باز در لنزهاي زوم  به علت ساختار لنز و استفاده از "المنت" هاي متعدد در آنها قالبا" بسيار دشوار و به سختي قابل امكان ميباشد ، از اين رو استفاده از ديافراگم هاي بازتر از f/3.5 در  لنزهاي زوم ، آن لنزها را به لنزي سريع تبديل ميكند . به عنوان مثال لنز زوم EF 16-35mm f/2.8 L  و يا EF 24-70mm f/2.8 L  جزءلنزهاي سريع دنيا محسوب ميگردند.

اگر شما با لنز هاي قديم تر كانن از سري FD آشنايي داشته باشيد ، متوجه ميگرديد كه لنز هاي سري EF  مخصوص دوربينهاي EOS كانن فاقد هيچگونه طوقي (رينگي) جهت انتخاب ديافراگم بر روي لنز ميباشند . پس عمل انتخاب ديافرگم از روي بدنه دوربين قابل اجرا است . بدنه دوربين پالسهاي الكترونيكي  مخصوصي را از طريق مدارهاي الكترونيكي و اتصالاتي از جنس طلا به لنز كه ارسال ميكند . گيرنده هاي لنز ( electromagnetic diaphragm (EMD اين پالسها را به موتور مخصوص تنظيم مرحله اي منتقل و عملا" ما شاهد تغيير اندازه ديافراگم به اندازه معين مي باشيم .

موتوري ديگر در ساختار لنز وظيفه تنظيم فاصله اتوماتيك “AF” را به عهده دارد . براي اين عمل بسته به نوع لنز از موتورهاي متعددي استفاده ميگردد . بهترين نوع اين موتورها از نوع اولتراسونيك (USM) آن ميباشد كه در تمامي لنزهاي سري “L” كانن و بعضي از لنزهاي كانن مورد استفاده قرار گرفته است .

اين موتورها ، از انواع غير معمول موتور در دنيا ميباشد كه بوسيله كانن براي اولين بار در لنزهاي عالي آن بكار گرفته شده است . در اين نوع موتور عمل چرخش در اثر ايجاد لرزش انرژي مافوق صوت به جاي چرخش توسط موتورهاي معمولي انجام ميگيرد. اين موتورها كه به نامهاي Micro USM  و Micro USM II  معروفند، در كارخانه كانن در ابتدا در لنزهاي بسيار حرفه اي و اخيرا" در لنزهاي نيمه حرفه اي به كار گرفته مي شوند .

در بسياري از لنزهاي نيمه حرفه اي قديمي سري EF كانن ، قالبا" موتورهاي معمولي قوسي به كار گرفته مي شد. قوسي بودن موتور به علت اين بود تا در بدنه لنز قابل جايگيري باشد. امروزه ميكرو موتورها جايگزين موتورهاي قوسي شكل قديمي گرديده اند.

موتورهاي اولتراسونيك بسيار سريعتر و كم صدا تر از  موتورهاي قوسي و يا ميكرو موتورها ميباشند . موتورهاي اولتراسونيك از لحاظ قيمتي نيز بسيار گرانتر از ساير موتورها هستند.


 لنزها – وضوح يابي و عمق ميدان وضوح

اكثر لنزهاي سري EF كانن داراي كليدي كوچك در بغل لنز ميباشد كه روي آن عبارت AF/MF  و يا AF/M نوشته شده است . AF علامت اختصاري عبارت        " وضوح يابي خودكار" ميباشد حالتي است كه احتمالا" بيشترين اگر (نه نگوئيم هميشه) استفاده را دارد . با قرار دادن اين دكمه بر روي MF شما جهت انجام وضوح يابي نياز به حلقه (رينگ) وضوح يابي (فوكوس) داريد.

در اكثر مواقع و حالتها وضوح يابي خودكار سريعتر (به طور قطع سريعتر از بسياري از عكاسان حرفه اي) و دقيقتر عمل مي كند ، پس چه نكته اي در حالت وضوح يابي دستي وجود دارد ؟ در شرايط نوري كم ، AF ميتواند كند،گمراه  کننده و يا حتي كار نكند ، در اينجا ممكن است كه وضوح يابي دستي تنها راه حل باشد .

ولي وضوح يابي دستي يا غير اتوماتيك كاربردهاي ديگري نيز دارد. قفل كردن وضوح يابي ، يكي از حالتهاي عكسبرداري است كه در حالت وضوح يابي تك مرحله اي "One Shot AF " امكان پذير است . با فشار كم (نيمه) بر روي دكمه شاتر ، عمليات وضوح يابي شروع و تا زماني كه انگشتتان را از روي دكمه شاتر بر نداريد ، وضوح ياب به حالت قفل بر روي موضوع اوليه مي ماند ، اين عمل شما را قادر مي سازد تا اول موضوع مورد نظر خود را به حالت وضوح در آوريد و سپس كادر مورد نظر را اصلاح نمائيد . در اين حالت منتها نورسنجي نيز فقل خواهد شد . در صورتيكه نخواهيد نورسنجي به حالت قفل بماند ، شما ميتوانيد دوربين را بر روي پايه گذاشته ، پس از انجام عمليات وضوح يابي ، انگشت خود را از روي دكمه شاتر برداريد و در آن زمان دكمه AF-MF روي لنز را بر روي حالت MF يا همان وضوح يابي دستي قرار دهيد ، كادر مورد نظر را انتخاب نمائيد و دوباره دكمه شاتر را بزنيد . وضوح ياب شما به هيچ عنوان تغيير نمي كند .


عمق ميدان وضوح :

به احتمال خيلي زياد لنزهايي را با جدول ميدان وضوح ديده ايد . مثلا" لنز        EF 50mm f/1.8 سري اول ، ولي لنز هاي سري دوم همين لنز فاقد اين جدول ميباشد . به علت پيچيده بودن محاسبات عمق ميدان وضوح ، بر روي اكثر لنزهاي زوم اين جدول حذف گرديده است.

اگر خواهان اطلاع دقيق از ميزان عمق ميدان وضوح براي هر لنزي هستيد ، مي توانيد از فرمولهاي متعدد نوشته شده در كتابهاي آموزش عكاسي استفاده كنيد و يا از طريق اينترنت (http://www.dofmaster.com/dofjs.html) آن را بدست آوريد .

وضوح يابي دستي همزمان يا "Full-time manual focusing"

بسياري از لنزهاي EF كانن قادرند تا حتي  زماني كه دكمه AF-MF بر روي  AF يعني حالت وضوح يابي خودكار هستند ، به صورت دستي نيز وضوح يابي گردنند . اين حالت را حالت وضوح يابي همزمان و يا "FTM" مي نامند . اين بدين معني است كه شما ميتوانيد دوربين و لنز را بر روي حالت وضوح يابي خودكار بگذايد و دكمه شاتر را بصورت نيمه فشار دهيد ، پس از اتمام كار وضوح يابي خودكار ، در صورت نياز با گرداندن حلقه فوكوس تنظيم دقيقتري را بر روي لنز انجام دهيد ،مثلا" تصويري را كه نقطه وضوح آن در منظره ياب دوربين  بيني شخص است به چشمان او تغيير دهيد . اين حالت بخصوص در عكاسي از حيات وحش با لنزهاي تله كاربرد فراوان دارد.

در واقع دو دسته لنز با قابلبت بالا وجود دارد . اولي لنزهايي كه با گرداندن حلقه فوكوس ، لنز با فرستادن پالس الكترونيكي به موتور فوكوس ، تغيير وضوح يابي به وسيله موتور آن انجام مي پذيرد . نام دقيقتر اين قابلبت " وضوح يابي دستي الكترونيكي" و يا E-M “" ميباشد . اين حالت بيشتر بر روي لنزهاي گران قيمت تر ميباشد و از نيروي باطري براي اين عمل استفاده مينمايد  و ديگري لنزهايي ميباشد كه ارتباط بين حلقه فوكوس و ساختمان لنز كاملا" مكانيكي بوده . شما با مطالعه دفترچه راهنماي لنز خود ميتوانيد از اين قابليت بر روي لنز خود اطمينان حاصل فرمائيد.

 لنزها – لنزهاي سفيد يا مشكي

اكثر لنزهاي EF كانن داراي بدنه مشكي ميباشند ، فقط بعضي از آنها به رنگ سفيد ميباشند (در واقع خاكستري كمرنگ و يا حتي به رنگ بژ ) . لنز هاي سفيد بيشتر لنزهاي تله فتوي قوي ميباشند – كانن دليلي عالي براي اين انتخاب لنز دارد .

لنز ها حاوي "المنت" هايي از جنس شيشه و يا كريستال ميباشد . تمام اينها گرما را در بدنه ازدياد مي کنند . اين مسئله در لنزهاي كوتاه تر و كوچكتر ايجاد مشكل نمي كند ، ولي در لنزهاي بلندتر و قوي تر كه بخصوص كاربرد آن در زير آفتاب ميباشد ، مي تواند ايجاد مشكل نمايد و موجب انبساط بدنه و در نتيجه در آمدن لنز از حالت تنظيم شده باشد . بدنه سفيد ميتواند با انعكاس نور خورشيد ، اثر گرماي كمتري را درون بدنه منتقل نمايد و اين مسئله به خنكتر بودن لنز كمك كند.

 ضمنا" ، شما ميتوانيد در بعضي از لنزهاي مشكي ، شاهد اين مسئله باشيد كه لنز بعد از محل تنظيم بينهايت ، باز هم كمي جاي حركت دارد ، يعني اگر فرض كنيم كه محل تنظيم بينهايت بايد آخرين حد چرخيدن حلقه فوكوس باشد ، در بعضي از لنزها بيشتر از اين حد حلقه فوكوس قابل چرخيدن ميباشد. اين عمل نيز بخاطر احتمال گرم شدن لنز و در نتيجه انبساط آن و لزوم حركت بيشتر براي بدست آوردن تصويري واضح است . 

لنزها – لنزهاي EF-S و دامنه تحت پوشش آن

چه مي شود اگر لنزي  كه براي عكسبرداري با دوربينهاي 35 ميليمتري طراحي و ساخته شده را بر روي دوربين ديجيتال EOS نصب كنيم ؟ اساسا" هيچ چيز . معيارهايي مانند فاصله كانوني و بازترين عدد ديافراگم را قاعدتا" دوربين تغيير نمي دهد .

در هر حال در دفترچه هاي راهنماي دوربين ديجيتال EOS  شما ، حتما" جمله اي مانند " براي بدست آوردن فاصله كانوني معادل عكاسي در دوربينهاي 35 ميليمتري ، فاصله كانوني لنز را در ضريب 1.6 ضرب نمائيد" اين بدين معني است كه اگر شما دو دوربين يكي دوربين 35 ميليمتري و ديگري ديجينال EOS باشد ، براي عكسبرداري هر دو دوربين با  بزرگنمائي يكسان ، دوربين 35 ميليمتري نياز به لنزي با فاصله كانوني بيشتر و يا قوي تر به ميزان 1.6 دارد.

علت اين مسئله اين است كه اكثر دوربينهاي EOS كانن داراي حسگري به اندازه يك كادر از فيلم APS-C يعني به اندازه 15x5/22 ميليمتر است. اين سايز حسگر كوچكتر از يك كادر فيلم 35 ميليوتري يعني 24x36 ميليمتر است . پس اگر با يك لنز مشخص با هر دو دوربين عكسبرداري نمائيد ، بعلت كوچكتر بودن حسگر دوريين ديجيتال EOS  ، قسمتي از دامنه تحت پوشش را نمي توانيد ثبت نمائيد . در نتيجه  تصوير بدست آمده داراي بزرگ نمايي بيشتري ميباشد.

پس عملا" اين بدين معني است كه شما براي بدست آوردن تصويري با  دوربين ديجيتال EOS  (با اندازه حسگر APS-C  )به اندازه تصوير دوربين 35 ميليمتري ،  بايستي از فاصله كانوني كمتري استفاده نمائيد. مثلا" اگر لنز دلخواه شما در عكاسي 35 ميليمتري به عنوان مثال 28 ميليمتري بوده ، اكنون براي عكاسي ديجيتال اين عدد را بايد تقسيم بر 6/1 نماييد و لنزي با فاصله كانوني حدود 18 ميليمتري را انتخاب نماييد.

 

 لنزها – لنزهاي سري “L”

به عنوان يك عكاس حرفه اي ، همه سعي دارند تا كيفيت تصاوير را ارتقاء دهند . اين بدان معني است كه نه تنها ميبايستي عكس از نظر نوردهي و كادربندي صحيح باشد ، ليكن از لحاظ وضوح (Sharpness) ، شفافيت و بازتوليد رنگها نيز در درجه اي بالا باشد . پس شما نياز به لنزي با كيفيت بسيار بالا داريد . همچنين شما احتياج به لنزي با دوام زياد همراه با قابليت استفاده در تمام شرايط نيز دارید . تمامي لنزهاي سري “L” داراي اين ويژگي ها ميباشند . كارحانجات كانن سه مورد بسيار مهم را در ساخت اين لنزها رعايت ميكنند . اول – استفاده از عدسي يا "المنت" هايي از جنس فلورايت دوم – استفاده از "المنت" هاي آسفريكال (Asphrical) سوم- استفاده از "المنت" هاي UD. براي تشخيص شما تمامي لنز هاي لوكس سري "L" كانن ، با خط قرمز دور بدنه آن مشخص گرديده اند. اگر لنزي فاقد اين خط قرمز باشد ، اطمينان داشته باشيد كه از سري "L" نيست . اكثر افراد بر اين عقيده هستند كه حرف "L" از اول كلمه "لوكس" و يا " Luxury" ميباشد وليكن اين لنزها از ملزومات يك عكاس حرفه اي است و به هيچ عنوان يك كالاي لوكس و تجملاتي به حساب نمي آيد!

 

لنزي براي هميشه

كيفيت بالاي تصويري فقط پنجاه درصد داستان است . لنزي كه براي يك عكاس حرفه اي طراحي و ساخته شده است ، بايد همپاي يك عكاس حرفه ای نيز عمركند. يعني طراحي و توليد لنز به گونه اي با استقامت باشد ، كه بتواند بار استفاده همه روزه يك عكاس حرفه اي را نيز تحمل كند و عايق بندي آن نيز به گونه اي باشد كه شرايط مختلف آب و هوايي در نقاط مختلف جهان در كاركرد آن كوچكترين اثري نداشته باشد. نتيجاتا" لنزهاي سري "L" كانن داراي پوشش ها و عايقهايي است كه دور دهانه لنز (به طرف دوربين) و تمام اجزاء قابل حركت و حتي كليد هاي AF-MF و غيره ميباشد تا از نفوذ رطوبت و گرد و غبار به درون لنز جلوگيري نمايد .

 

محدوده عمل در نور كم

اكثر عكاسان حرفه اي مانند عكاسان خبري در شرايط نوري كمتر از حد مطلوب عكسبرداري مي كنند. بعضا" در شرايط نوري كم و يا حتي شب . لنزهاي “L” با بازترين حد ديافرگم بازتر ، اين امكان را بيشتر از ديگر لنزها مقدور مي نمايد .

 لنزها – عدسي هايي از جنس "فلورايت" ، عدسي هاي "آسفريكال" و "UD"

بصورت طبيعي " فلورايت" كريستالي است كه داراي سه خاصيت ويژه باشد ، كه همين امر اين ماده را براي كاربرد عكاسي مناسب مي سازد – اين خواص ويژه عبارت است از 1- داراي توانائي در عبور و انتقال عالي اشعه مادون قرمز و ماورائ بنفش باشد 2 -  داراي ضريب انكساري نور بسيار كم  باشد 3- داراي كمترين پراكندگي تجزيه نور سفيد  باشد .

حال سئوال اينجاست كه اين خواص چه كاربردي در تصوير شما دارد ؟
وقتي نور سفيدي از ميان عدسي عبور ميكند ، آن نور منكسر ميشود . شكسته مي شود و به رنگهاي تشكيل دهنده خود تجزيه ميگردد ، درست همانند زمانيكه نوري سفيد از ميان منشور عبور كند . در اينجا هر چه عدسي داراي ضريب انكساري نور كمتري باشد ، شكستگي نور كمتر است و تصوير واضح تر منعكس ميگردد . همينطور هرچه عدسي داراي قابليت  پراكندگي تجزيه نور كمتري باشد ، نور سفيد را كمتر تجزيه و در نتيجه اصلاح مشكل خطا كروماتيك ( رنگي) محوري در اين عدسي ها راحتر تر خواهد بود .

 

4.jpg 

 

  متاسفانه كريستالهاي جنس فلورايت در طبيعت بسيار كم و كوچك ميباشند و همين امر موجب شده تا كاربرد اين كريستالها در صنعت عكاسي به هيچ عنوان مقرون به صرفه نباشد . حتي در قرن 19 هم از اين كريستال فقط در ساخت ميكرسكوپ استفاده مي شد.

براي حل اين مشكل ، كارخانجات كانن با تكنولوژي تركيبي  مواد كريستالي به توليد مقادير بسيار زيادتري فلورايت براي كاربرد در صنعت عكاسي خود مبادرت ورزيد . مرحله بعد از توليد  يعي خرد كردن و تركيب اين ماده بدست آمده در عدسي هاي مورد استفاده در صنعت عكاسي بود . مهندسين كانن  از شيوه  پيشرفته تري  براي خرد كردن  فلورايت   استفاده نمودند تا فلورايت  به كاررفته در اجزاي لنز  كيفيت بهتري داشته باشد . ناگفته نماند  كه خرد كردن فلورايت 4 برابر بيشتر از خرد كردن شيشه زمان  بر است و  اين يكي از دلايلي است كه قيمت لنزهاي سري L  گرانتر از  بقيه است .  نتيجاتا" در لنزهاي ساخته شده خطا كروماتيك (رنگي) را برطرف نموده و باعث ارائه  تصاوير  واضح تري شدند.
 

 اولين لنز كانن كه در ساختار آن اجزاي فلورايت به كار رفته است لنز              FL 300mm f:/5.6  بوده كه در سال 1969 توليد گرديده است .

 لنزهاي آسفريكال (Aspherical)
در گذشته همه عدسي هاي  ساخته شده از نوع  Spherical (كروي) بودند . نوع ساختار آنها بسيار ساده بود ، اما نمي توانستند  تصاوير واضحي را ثبت  نمايند ، چرا كه نمي توانستند نورهاي موازي را در يك كانون (نقطه) تشكيل دهند  .  اين مساله  خطای كرويت نام داشت .  مهندسين كانن  متوجه شدند كه يك لنز آسفريكال ( غير كروي)    مي تواند مانع بروز خطاي كرويت شود ، جرا كه ساختار منحني شكل آنها مي تواند  پرتوهاي نور را بر روي يك نقطه متمركز نمايد . اما كشف اين تئوري با عملي كردن آن بسيار متفاوت بود.


درجه انحنا و قوس عدسي هاي نوع آسفريكال آنقدر حساس و دقيق بود كه خط توليد خاص و بسيار دقيقي لازم بود تا بتواند اين عدسي ها را با دقت و  خطايي كمتر از  1/0 ميكرون كه لازمه آن بود توليد نمايد . حتي پس از توليد براي  اندازه گيري  اين انحنا ها و قوس هاي عدسي ها  دقت  بيشتري لازم بود.  در سال 1971 اولين لنز با ساختار آسفريكال  براي  دوربين هاي SLR‌  ساخته شد . اما آن يك لنز ايده آل و كاملي نبود . در حقيقت 2 سال ديگر نيز طول كشيد تا  تكنيكهاي توليد لنز به مرحله اي رسيدند تا بتوانند  تصويري 100% واضح همراه با دقتي خارق العاده ثبت نمايند .

امروزه دقت در كارخانجات كانن به حدي بالا است كه عدسي هاي آسفريكال توليد شده با دقت  تراش و پوليش داده ميشوند كه  خطاي قوسي آنها كمتر از 02/0 ميكرون (50،000/1 ميليمتر ) است . هر كدام از عدسي ها در صورت داشتن خطايي بيشتر از اين مقدار مورد استفاده قرار نمي گيرد .

 

2.jpg

"المنت هاي" لنزهاي آسفريكال موجب كاهش بسيار زياد اعوجاج در تصاوير وايد انگل مي گردد و  همچنين خطاي كرويت را نيز حتي در بازترين ديافراگم هاي لنز به طور محسوسي كاهش مي دهد .  استفاده از اين "المنت " ها  همچنين كانن را قادر ساخته تا بتواند لنزهاي كوچكتري نسبت به  لنزهاي قديمي spherical‌ توليد نمايد . 

 

 بعد از آنكه  كانن  توانست  از فلورايت در ساخت  لنزهاي خود استفاده كند،  نياز به توليد عدسي UD(Ultra-low Dispersion) كه ترجمه فارسي آن " داراي ميزان بسيار كم پراكندگي  تجزيه نور " و يا عدسي Super –UD احساس شد  .  استفاده از عدسي هاي بلورين  به جاي  فلورايت و كريستال مقرون به صرفه تر است  ، بنابراين كانن تصميم گرفت تا سير تحقيقاتي  خود را بر روي توليد  عدسي هايي از جنس بلور و شيشه عادي  متمركز نمايد . 

 

 بلور هاي UD تقريبا" مشابه "فلورايت" عمل مي نمايند ، يعني ضريب انكساري نور پاييني دارند و پراكندگي تجزيه نور در آنها بسيار كم است . با اينكه كيفيت آنها دقيقا" مانند "فلورايت" نيست ولي در مقايسه با بلور هاي معمولي بكار رفته در عكاسي ، بسيار بهتر  است . در نتيجه با بكار گيري از بلور هاي UD در ساختار لنزها ، كانن قادر گرديد ، لنزهايي با كارائي و كيفيت بسيار بهتر همراه با قيمتهاي كمتر از قبل توليد و روانه بازار نمايد.  با تركيب عدسي هاي "فلورايت" و همچنين UD در بسياري از لنزهاي سري L كانن ، كيفيت تصاوير به نهايت رسيده است .

 

 با بالا رفتن كيفيت دوربينهاي SLR ديجيتال در دنيا ، همواره نياز به لنزهايي با كيفيت بهتر در دنيا به طرزي سعودي رو به فزوني است و به نظر ميرسد كه از اين پس ، كانن تعداد بيشتري لنز با عدسي هاي "فلورايت" و UD توليد نمايد.